ဢႅမ်ႇမွၼ်ႇၼိမ်ႇ ပႅၼ်ႇၸူဝ်ႇဢႅတ်ႉ - ပဵၼ်ထၢတ်ႈဢေႃႇၵႅၼ်းၼိၵ်ႉ ဢၼ်မီးၽွၼ်းလီလႄႈ ႁဵတ်းၵၢၼ်လႆႈလၢႆလွင်ႈ
ၼႃႈၵၢၼ် ဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈ တႃႇၸႂ်ႉတိုဝ်း
ပိူင်လူင်မၼ်း လွင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်း ammonium benzoate ၼႆႉ ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ လွင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်းမၼ်း မိူၼ်ၼင်ႇ ၶိူင်ႈႁႄႉၵင်ႈ၊ ၶိူင်ႈၵမ်ႉၵႅမ်၊ ၶိူင်ႈၵုမ်းထိင်း pH လႄႈ ၶိူင်ႈၵၢင် ၼႂ်းၵၢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ဢေႃႇၵႅၼ်းၼိၵ်ႉ ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ ၼႂ်းၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး တၢင်းၵိၼ်ၼၼ်ႉ ထၢတ်ႈဢႃႇမွၼ်ႇၼိမ်ႇ ပႅၼ်ႇၸူဝ်ႇဢႅတ်ႉၼႆႉ ပဵၼ်ထၢတ်ႈဢၼ်ႁႄႉၵင်ႈလႆႈ လွင်ႈတူဝ်မီးၸႂ်လဵၵ်ႉၼွႆႉ ၽႄႈတိူၼ်းလႆႈလီငၢမ်းသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ တၢင်းၵိၼ် ၶၢဝ်းယၢဝ်းၶၢဝ်းႁိုင်။ ၵႆႉဢဝ်သႂ်ႇၼႂ်းၼမ်ႉၵိၼ် ၼမ်ႉၼဵင်ႈၶူမ် ၸေႃႇမီႇ လႄႈ ၶူဝ်းၶွင်တၢင်းၵိၼ်တၢင်ႇၸိူဝ်း ႁႂ်ႈမၼ်းလွတ်ႈၽေး လႄႈ ႁႂ်ႈမၼ်ႈၵိုမ်း။ မိူၼ်ၼင်ႇ ၼႂ်းၼမ်ႉၵိၼ် ဢၼ်ပႃးထၢတ်ႈၵႃႇပုၼ်ႇၼၼ်ႉ ထၢတ်ႈဢႃႇမွၼ်ႇၼိမ်ႇ ပႅၼ်ႇၸူဝ်ႇဢႅတ်ႉၼႆႉ ၸၢင်ႊႁႄႉၵင်ႈပၼ် မႅင်းပႅၵ်ႉတီးရီးယႃး လႄႈ မူင်ႈမႅင်း ႁႂ်ႈဢမ်ႇၽႄႈတိူၼ်းသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၼမ်ႉၵိၼ် ဢမ်ႇလူႉလႅဝ်။
ၼႂ်းၵၢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇယႃႈယႃၼၼ်ႉ ၸႂ်ႉတိုဝ်း ဢႃႇမွၼ်ႇၼိမ်ႇ ပႅၼ်ႇၸူဝ်ႇဢႅတ်ႉသေ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ၶိူင်ႈၵၢင် တႃႇယႃႈယႃမၢင်ၸိူဝ်း။ မၼ်းပၼ်ၸုမ်းႁဵတ်းၵၢၼ် carboxyl ဢၼ်ၸၢင်ႈၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း လွင်ႈတုမ်ႉတွပ်ႇ ၵၢၼ်ႁူမ်ႈပွင်း ဢေႃႇၵႅၼ်းၼိၵ်ႉ တႃႇႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ယႃႈယႃၶႃႈမူင်ႈမႅင်း၊ လိူဝ်သေၼၼ်ႉဢမ်ႇၵႃး ထၢတ်ႈ ammonium benzoate ၼႆႉ ၸၢင်ႊၸႂ်ႉတိုဝ်းလႆႈ တႃႇၵုမ်းထိင်း pH ၶွင် ယႃႈယႃ ဢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇမႃးၼၼ်ႉသေ ႁႂ်ႈမၼ်ႈၸႂ်ဝႃႈ ၶဝ်တေၼိမ်သဝ်းလႆႈ လႄႈ မီးလွင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်းလႆႈ ၼႂ်းတူဝ်ၸႂ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မိူၼ်ၼင်ႇ ၼႂ်းၼမ်ႉယႃႈယႃ ဢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်း တီႈၼိူဝ်တူဝ် ၵမ်ႈၽွင်ႈၼၼ်ႉ ယႃႈယႃ ဢႃႇမွၼ်ႇၼိမ်ႇ ပႅၼ်ႇၸူဝ်ႇဢႅတ်ႉ ႁဵတ်းပဵၼ် ၶိူင်ႈႁႄႉၵင်ႈ တႃႇႁႂ်ႈ ယႃႈယႃ ဢမ်ႇလူႉလႅဝ်။
ၼႂ်းၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး ၶေးမီးၼၼ်ႉ ဢႃႇမွၼ်ႇၼိမ်ႇ ပႅၼ်ႇၸူဝ်ႇဢႅတ်ႉၼႆႉ ပဵၼ်ၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈ ၼႂ်းၵၢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ဢေႃႇၵႅၼ်းၼိၵ်ႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၸႂ်ႉတိုဝ်းလႆႈ တႃႇႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ဢႅတ်ႉသတႃႇ ပႅၼ်ႇၸူဝ်ႇဢႅတ်ႉ မိူၼ်ၼင်ႇ ပႅၼ်ႇၸီႇလ် ပႅၼ်ႇၸူဝ်ႇဢႅတ်ႉ ဢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်းၵၼ် ၵႂၢင်ႈၵႂၢင်ႈၶႂၢင်ၶႂၢင် ၼႂ်းၵၢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ၼမ်ႉမၼ်းမွၵ်ႇ လႄႈ ၶိူင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈၼႃႈတႃ ႁၢင်ႈလီၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဢႃႇမွၼ်ႇၼိမ်ႇ ပႅၼ်ႇၸူဝ်ႇဢႅတ်ႉၼႆႉ ၸၢင်ႊႁဵတ်းႁႂ်ႈပဵၼ် ဢႅတ်ႉသတႃႇ တႃႇႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ဢီႇတီးလ် ပႅၼ်ႇၸူဝ်ႇဢႅတ်ႉ ဢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်း ၼႂ်းၵၢၼ် ႁူမ်ႈပွင်း ပူဝ်ႇလီႇမႃႇ လႄႈ ရႅတ်ႉသိၼ်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ ammonium benzoate ၼႆႉ မၼ်းၸၢင်ႈႁဵတ်းပဵၼ် ၶိူင်ႈၵမ်ႉၵႅမ် ၼႂ်းၵၢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ဢေႃႇၵႅၼ်းၼိၵ်ႉသေ ၵုမ်းထိင်းပၼ် pH ၶွင် လွၵ်းပိူင်လွင်ႈတုမ်ႉတွပ်ႇ တႃႇတေပၼ်ႁႅင်း လွင်ႈတုမ်ႉတွပ်ႇမၢင်လွင်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၼႂ်းၵၢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ၼမ်ႉမၼ်းမဵၼ်ၼၼ်ႉ ၸႂ်ႉတိုဝ်း ဢႃႇမွၼ်ႇၼိမ်ႇ ပႅၼ်ႇၸူဝ်ႇဢႅတ်ႉ တႃႇၵုမ်းထိင်း pH ၼမ်ႉမၼ်းမဵၼ် ႁႂ်ႈၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇၼၼ်ႉ ၼိမ်သဝ်း လႄႈ လွတ်ႈၽေး။ မၼ်းၸၢင်ႈႁဵတ်းပဵၼ် ၶိူင်ႈၶူဝ်း ဢၼ်မီးဢၢႆႁွမ်သေ ပၼ်ဢၢႆႁွမ် ဢၼ်ဢမ်ႇမိူၼ်ပိူၼ်ႈ တီႈဢၢႆႁွမ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မိူၼ်ၼင်ႇ ၼႂ်းၼမ်ႉမၼ်းမဵၼ် လႄႈ ၶိူင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၽိဝ်ၼင် လီၼၼ်ႉ ၸႂ်ႉတိုဝ်း ဢႃႇမွၼ်ႇၼိမ်ႇ ပႅၼ်ႇၸူဝ်ႇဢႅတ်ႉ ႁႂ်ႈပဵၼ် ၶိူင်ႈႁႄႉၵင်ႈ လႄႈ ၶိူင်ႈဢၢႆႁွမ် တႃႇႁႂ်ႈ ၶိူင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်း ၶၢဝ်းယၢဝ်း လႄႈ ႁႂ်ႈဢၢႆႁွမ် မၼ်း တိူဝ်းမႃး။
ဢႅမ်ႇမူဝ်းၼိမ်ႇ ပႅၼ်ႇၸူဝ်ႇဢႅတ်ႉၼႆႉ ပဵၼ်ထၢတ်ႈဢၼ်ဢမ်ႇမီးၽေးသင်သေတႃႉ မိူဝ်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်းလႄႈ မိူဝ်ႈသိမ်းဝႆႉၼၼ်ႉ ထုၵ်ႇလီၾၢင်ႉသတိ။ ထုၵ်ႇလီသိမ်းဝႆႉ ၼႂ်းထူင်ဢၼ်ပိၵ်ႉဝႆႉ ၼင်ႇႁိုဝ် တေဢမ်ႇလႆႈ ႁႅင်ႈ လႄႈ တေဢမ်ႇလႆႈ ႁိူဝ်ႉဢူၼ်ႈ။ မိူဝ်ႈယိပ်းၵမ်ၼၼ်ႉ ထုၵ်ႇလီသႂ်ႇၶိူင်ႈၵႅတ်ႇၶႄ ဢၼ်ထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ မိူၼ်ၼင်ႇ ၽႃႈတူမ်းသူပ်း လႄႈ မၢၼ်ႇတႃ ၼင်ႇႁိုဝ် တေဢမ်ႇတိူဝ်ႉၺႃး ၽိဝ်ၼင် လႄႈ တႃ။
ၶေႃႈမၵ်းမၼ်ႈ
| ၸိုဝ်ႈၶူဝ်းၶွင် | ဢႅမ်ႇမွၼ်ႇၼိမ်ႇ ပႅၼ်ႇၸူဝ်ႇဢႅတ်ႉ | |||||||||
| MF | C7H2 NO2 | |||||||||
| ပေႃႇဢွၵ်ႇမႃး | ၽွင် ဢမ်ႇၼၼ် ၽွင်ၽိူၵ်ႇ တေႃႇထိုင် သီလိူင် | |||||||||
| ၼမ်ႉၼၵ်းမေႃႇလီႇၵျူး | 139.15 ၊ | |||||||||
| CAS ဢမ်ႇမီး | ပီ 1863-63-40 ။ | |||||||||
| မၢႆလပ်ႉ HS | 29239000 | |||||||||
| EINECS NO | ပပ်ႉလိၵ်ႈ 217-478-47 ။ | |||||||||
| တၢင်ႇလဝ်ႈၼႃႈၵၢၼ် | ၸႂ်ႉတိုဝ်းပဵၼ် ၶိူင်ႈထတ်းသၢင် ၸႂ်ႉတိုဝ်းပႃး ၼႂ်းၵၢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇယႃႈယႃ ၵၢၼ်ထႆႇႁၢင်ႈ ၵၢၼ်ယွမ်ႉသီၽႃႈ ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။ | |||||||||
ၽိုၼ်လိၵ်ႈၵုမ်းထိင်းၶိုၵ်ႉတွၼ်း
| ၸိုဝ်ႈၶူဝ်းၶွင် | ဢႅမ်ႇမွၼ်ႇၼိမ်ႇ ပႅၼ်ႇၸူဝ်ႇဢႅတ်ႉ | ||||||
| ၶူဝ်းၸႂ်ႉ | လၵ်းၸဵင် | ၶေႃႈတွပ်ႇထတ်းတူၺ်း | |||||
| ဢႅတ်ႉသ် % | ≥98.5 | 99.12% | |||||
| PH | 5.5-7.0 ။ | 6.65 | |||||
| လွင်ႈၸိုမ်းၼႂ်းၼမ်ႉ | ႁႂ်ႈမႅၼ်ႈၸွမ်း | ႁႂ်ႈမႅၼ်ႈၸွမ်း | |||||
| လွင်ႈၸိုမ်းၼႂ်းလဝ်ႈ | ႁႂ်ႈမႅၼ်ႈၸွမ်း | ႁႂ်ႈမႅၼ်ႈၸွမ်း | |||||
| တီႈၸိူမ်ႈ °C | 192-198 ၊ | 196 | |||||
| ၶူဝ်းၶွင်ၵိုတ်းၾႆး % | ≤0.05 | 0.03% | |||||
| Fe % | ≤0.001 | 0.0008 | |||||
| ဢမ်ႇၸႂ်ႈသင် % | ≤0.0005 | 0.0003 | |||||
ၼႂ်းၶေႃႈၵႅပ်ႈမၼ်း
ပေႃးတေလၢတ်ႈၵႂၢင်ႈၵႂၢင်ႈၶႂၢင်ၶႂၢင်ၸိုင် ထၢတ်ႈ ammonium benzoate ဢၼ်ပဵၼ် ထၢတ်ႈဢေႃႇၵႅၼ်းၼိၵ်ႉ ဢၼ်မီးၽွၼ်းလီ လႄႈ ႁဵတ်းၵၢၼ်လႆႈ ၵူႊလွင်ႈလွင်ႈၼၼ်ႉ မၼ်းမီးၼႃႈတီႈ ဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈ ၼႂ်းၵၢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ တၢင်းၵိၼ်၊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၶူဝ်းၶွင် ၼိမ်သဝ်း လႄႈ လွတ်ႈၽေးသေဢမ်ႇၵႃး ၵမ်ႉၸွႆႈပၼ် ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး ၵၢပ်ႈပၢၼ်မႂ်ႇ ၼႆယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉပၢႆးၸၢင်ႊ ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႃးတိၵ်းတိၵ်းလႄႈ လွင်ႈလူဝ်ႇ ထၢတ်ႈဢၼ်မီးၽွၼ်းလီ ၼမ်မႃးတိၵ်းတိၵ်းလႄႈ လွင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်း ဢႃႇမွၼ်ႇၼိမ်ႇ ပႅၼ်ႇၸူဝ်ႇဢႅတ်ႉၼႆႉ တေၵႂၢင်ႈၶႂၢင်မႃးထႅင်ႈယူႇ။